Cây tràm là một loại cây quan trọng được trồng chủ yếu ở miền Nam Việt Nam, mang lại nhiều lợi ích kinh tế đối với người dân. Tuy nhiên, nhiều người lần đầu tiếp xúc với cây tràm gặp khó khăn trong việc phân biệt các loại cây này. Dưới đây sẽ cung cấp cho bạn thông tin và tìm hiểu về các loại cây tràm hiện nay ở Việt Nam, kèm theo đặc điểm riêng của từng loại.

Cây tràm là cây gì?

Cây tràm, hay còn được gọi là cây khuynh diệp, là một loại cây thường xanh với thân gỗ trung bình. Chiều cao của cây tràm có thể đạt từ 15m đến 25m trong môi trường đất chuẩn. Khi trồng ở vùng đồi cằn cỗi, thân cây tràm sẽ không thẳng, vỏ ngoài xốp và mỏng. Cây tràm còn có tên tiếng Anh là Melaleuca Cajuputi và thuộc chi tràm, là một trong 10 loài chi tràm phổ biến ở các vùng nhiệt đới.

Lá tràm chứa rất nhiều tinh dầu, chủ yếu là 80 – 97% Methyl Eugenol, có ứng dụng trong y dược vì có thành phần dược tính cao.

Cây tràm phân bố ở đâu?

Cây tràm phân bố rộng rãi ở nhiều nơi, với hơn 10 loại cây tràm khác nhau. Tràm sinh sống chủ yếu ở Indonesia, Lào, Thái Lan, Bắc Australia, Ghinea, Brazil và các tỉnh phía nam Trung Quốc. Ở Việt Nam, tràm phân bố nhiều ở các tỉnh phía bắc và nam, đặc biệt là ở Kiên Giang, Đồng Tháp, Hậu Giang và Long An. Ngoài những rừng tràm tập trung, còn có nhiều cây tràm mọc hoang dại, được người dân quy hoạch về trồng.

Ở vùng núi, cây tràm đồi phát triển tốt hơn với độ cao dưới 3m. Trong khi đó, cây tràm nước thích sống ở các vùng đất có nước mặn, đất phù sa, đất có độ chua và nồng độ pH trong khoảng từ 3,5-5,5. Vùng phân bố chủ yếu của cây tràm nước là Cà Mau, Đồng Tháp, Kiên Giang và Sóc Trăng.

Đặc điểm của cây tràm

Cây tràm là loại cây thân gỗ thường xanh, có chiều cao lên đến 25m và đường kính trên 0,5m. Có hơn 200 loài tràm phân bố khắp các vùng nhiệt đới trên thế giới. Cây tràm có tên khoa học là M. Cajuputi và tập trung chủ yếu tại khu vực đồng bằng sông Cửu Long. Cây sinh trưởng tốt ở những nơi có nhiệt độ từ 31 đến 33 độ C và lượng mưa trung bình từ 1.300 – 1.700mm. Tràm là loài cây lâu năm, tán thưa và ưa sáng. Trong vòng 3 – 4 năm, cây có thể đạt chiều dài trên 5m. Tràm phân bố nhiều ở các tỉnh Kiên Giang, Cà Mau và Đồng Tháp.

Thân cây tràm có màu xám trắng, mềm và hay bong tróc vỏ. Lá tràm mọc rời rạc, thường không cân đối và có đầu tù hoặc nhọn. Cây sinh trưởng trong môi trường nước ngập mặn quanh năm.

Công dụng của cây tràm

Cây tràm có nhiều công dụng quan trọng. Đầu tiên, cây tràm giúp bảo vệ môi trường và phủ xanh rừng, cải thiện hệ sinh thái. Lá cây tràm chứa hàm lượng tinh dầu cao, có tính kháng khuẩn.

Cây tràm còn được sử dụng trong xây dựng. Gỗ tràm được dùng để làm cọc cừ tràm trong việc gia cố nền đất yếu. Gỗ tràm có khả năng chịu lực tốt và ưa nước, thích hợp để tăng độ nén chặt của tầng đất và giảm hệ số rỗng.

Ngoài ra, cây tràm cung cấp gỗ chất lượng cao cho các ngành sản xuất giấy và đồ mỹ nghệ. Gỗ tràm rất bền, có độ thẩm mỹ cao và có nhiều giá trị kinh tế.

Các loại cây tràm ở Việt Nam

Có nhiều loại cây tràm phân bố ở Việt Nam, bao gồm:

Cây tràm lá dài

Cây tràm lá dài có tên khoa học là Melaleuca quinquenervia. Loại cây này có thân mềm, lá to và dài, mỏng, có chiều cao lên đến 5m. Hoa của cây tràm lá dài có màu trắng và thơm. Lá cây tràm lá dài chứa nhiều tinh dầu có tính sát khuẩn cao, được sử dụng trong điều trị hô hấp. Cây này thường được trồng ven các con kênh rạch ở miền Nam Việt Nam.

Cây tràm lá nhỏ

Đây là một loại cây thuộc chi tràm. Cây tràm lá nhỏ có cao từ 0,5 – 0,6m, lá nhỏ và nhánh mịn. Hoa của cây này có màu xanh lục và đỏ, và cây phát triển quanh năm. Cây tràm lá nhỏ được sử dụng từ thân đến ngọn vì có thành phần dược tính cao. Loài cây này phổ biến ở các vùng núi của Việt Nam và có nhiều thành phần hóa học hữu ích.

Cây tràm lá rộng

Loại cây này có tên khoa học là Melaleuca quonthenervia và phổ biến dọc theo các con suối và đầm lầy ven biển. Chiều cao trung bình của cây tràm lá rộng là 12m, và vỏ cây có nhiều lớp. Lá cây tràm lá rộng có thể được sử dụng trong làm đồ mỹ nghệ và công nghiệp giấy.

Cây tràm bông đỏ – tràm liễu

Loại cây này còn được gọi là cây tràm liễu hoặc Callistemon citrinus. Thân cây tràm bông đỏ có màu đỏ sặc sỡ, và cây có chiều cao lên đến 5m. Hoa của cây có màu trắng và thơm, và quả của nó có hình thoi. Gỗ của cây tràm bông đỏ thường được sử dụng làm cây cạnh hoặc lấy gỗ sau nhiều năm chăm sóc.

Cây tràm bông vàng

Loài cây này còn được biết đến với tên gọi cây tràm keo hoặc Acacia Auriculiformis. Cây tràm bông vàng sinh trưởng rất nhanh và có khả năng chịu khí hậu khắc nghiệt. Gỗ của cây tràm bông vàng được sử dụng phổ biến trong sản xuất bàn ghế và đồ mỹ nghệ.

Cây tràm bông trắng – tràm hom

Cây tràm bông trắng, còn được gọi là cây “bách bì”, có thân trắng xám và cao tới 10m. Loại cây này sống tốt trong môi trường nước ngập mặn và có lá tràm trắng xóa mềm mại. Gỗ của cây tràm bông trắng thường được sử dụng trong làm đồ mỹ nghệ và công nghiệp giấy.

Cây tràm đất

Cây tràm đất có thân sần sùi và xám nâu, cây mọc thấp dưới 3m và lá nhỏ. Loại cây này thường phát triển tại các vùng núi nước ta.

Cây tràm gió

Cây tràm gió có lá dùng để chiết xuất tinh dầu. Loài cây này có thân gỗ nhỏ và tán cây hơi yếu, lá rất giống lá tre. Lá cây tràm gió được chiết xuất thành tinh dầu có tên tiếng Anh là Folium Melaleucae et Cajeputol. Cây này được trồng nhiều ở các vùng Thừa Thiên Huế.

Cây tràm trà

Cây tràm trà có tên khoa học là Melaleuca alternifolia và xuất hiện từ nước Úc. Cây tràm trà có chiều cao từ 2 – 30m và lá mọc đơn so le, có màu xanh lục sẫm. Cây tràm trà phát triển rất tốt ở Việt Nam và lá của cây này được sử dụng trong điều trị nhiều bệnh.

By Hà Phương

Với kinh nghiệm trên 7 năm trong lĩnh vực làm đẹp mình tạo nên EzBeauty là website chia sẻ kiến thức và thông tin cho mọi người!