Bài viết này sẽ giới thiệu về các lý thuyết về sự quên trong tâm lý học. Tại sao chúng ta quên? Chúng ta có thể tìm thấy hai câu trả lời cho câu hỏi này.

Lý Thuyết Về Phân Rã “Vết” Của Sự Quên

Lý thuyết này cho rằng ký ức để lại dấu vết trong não. Dấu vết là sự thay đổi vật lý hoặc hóa học trong hệ thần kinh. Theo lý thuyết phân rã vết, sự lãng quên xảy ra do sự phân rã tự động hoặc mờ dần của các dấu vết ký ức. Nó cho rằng trí nhớ ngắn hạn chỉ có thể lưu giữ thông tin trong khoảng từ 15 đến 30 giây trừ khi được diễn tập lại. Sau thời gian này, thông tin phân rã và biến mất.

Sự Dịch Chuyển Từ Bộ Nhớ Ngắn Hạn

Sự dịch chuyển tìm cách giải thích sự quên trong trí nhớ ngắn hạn, và cho rằng lý do là do các ký ức không còn sẵn có. Theo lý thuyết này, khi trí nhớ ngắn hạn “đầy”, thông tin mới sẽ thay thế hoặc “đẩy” thông tin cũ ra và thế chỗ. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng sự dịch chuyển có thể là nguyên nhân dẫn đến việc mất thông tin khỏi trí nhớ ngắn hạn.

Lý Thuyết Về Sự Can Thiệp

Lý thuyết can thiệp cho rằng quên xảy ra do các ký ức can thiệp và phá vỡ lẫn nhau. Điều này có nghĩa là thông tin trong bộ nhớ dài hạn có thể bị nhầm lẫn hoặc kết hợp với thông tin khác trong quá trình mã hóa, làm biến dạng hoặc phá vỡ ký ức. Có hai cách mà sự can thiệp của ký ức có thể gây ra sự lãng quên: can thiệp chủ động (pro=forward) và can thiệp hồi tố (retro=backward). Cả hai cách này có thể xảy ra khi các ký ức tương tự nhau.

Đánh Giá Về Lý Thuyết

Mặc dù các lý thuyết về phân rã vết, dịch chuyển và sự can thiệp cung cấp một số giải thích về sự quên, nhưng cả ba lý thuyết này vẫn còn một số hạn chế. Các nghiên cứu đa phần được thực hiện trong phòng thí nghiệm bằng cách sử dụng danh sách các từ, điều này có thể không phản ánh chính xác trong cuộc sống hàng ngày. Do đó, việc áp dụng lý thuyết vào bối cảnh thực tế có thể cần thêm nghiên cứu. Tuy nhiên, chắc chắn là sự phân rã, dịch chuyển và can thiệp đóng một vai trò quan trọng trong quá trình quên.

Đọc tiếp phần 2 để tìm hiểu thêm về các lý thuyết khác về sự quên trong tâm lý học.

By Hà Phương

Với kinh nghiệm trên 7 năm trong lĩnh vực làm đẹp mình tạo nên EzBeauty là website chia sẻ kiến thức và thông tin cho mọi người!